Wouter van der Schaaf 

kansengelijkheid, ontmoeting en een nuchtere blik op wat werkt 

Wouter van der Schaaf (overleden in 2022) zette zich zijn hele leven in voor kansengelijkheid in het onderwijs. Hij was idealist én realist: scherp in analyse, praktisch in uitvoering. Wouter zag vroeg dat kinderen in dezelfde stad kunnen opgroeien in gescheiden leefwerelden en dat je ontmoeting soms bewust moet organiseren om bruggen te bouwen.

Wie was Wouter? 

Wouter begon als leerkracht in het basisonderwijs en werkte later onder meer als beleidsmedewerker bij de Algemene Onderwijsbond. Daarnaast was hij internationaal actief en droeg hij bij aan het versterken van onderwijsvakbonden in ontwikkelingslanden. Na zijn pensioen koos hij bewust weer voor de klas, omdat hij vond dat onderwijs niet ophoudt bij beleid, maar juist zichtbaar wordt in het dagelijks contact met leerlingen.

Een detail dat veel zegt over zijn blik: al in 1976 organiseerde Wouter een uitwisseling tussen een school in Amsterdam-Zuid en een school in Zuidoost. Hij zag hoe belangrijk het is dat kinderen elkaar ontmoeten, leren samenwerken en elkaars perspectief leren begrijpen, ruim voordat zulke initiatieven brede steun kregen.

Wouter over de noodzaak van ontmoeting 

In een bestuurswoord voor Stichting WIMW beschreef Wouter hoe segregatie in steden doorwerkt in het dagelijks leven van kinderen. Kinderen kunnen dicht bij elkaar wonen, maar toch nauwelijks met elkaar in aanraking komen. Juist scholen krijgen dan een extra opdracht: kinderen helpen oefenen met contact, nieuwsgierigheid en samenwerking buiten de eigen vanzelfsprekendheden.

Wouter zag Welkom in Mijn Wijk als een concrete, schoolvriendelijke manier om dat te doen: kinderen gaan niet alleen op bezoek, ze werken samen in gemengde teams, ontdekken elkaars wijk en ervaren stap voor stap dat verschillen niet “eng” hoeven te zijn.

Wouter en Stichting WIMW 

Wouter was vanaf het begin betrokken bij Welkom in Mijn Wijk en was van 2016 tot 2022 bestuursvoorzitter van Stichting WIMW. Hij hielp de stichting koersvast te blijven. Ontmoeting, verbinding en gelijke kansen waren voor hem geen slogans, maar een inhoudelijke standaard: klopt de opzet, is het veilig, en brengt het kinderen echt verder?

Zijn bijdrage was bestuurlijk én persoonlijk. Wouter dacht constructief mee over strategie, bewaakte de kwaliteit van teksten en was een betrouwbare sparringpartner voor projectleiding en bestuur. Hij werkte niet op de voorgrond, maar was in veel opzichten bepalend voor richting en toon.

Wat we van hem meenemen 

Wouter had veel humor, maar stond voor onderwijs dat leerlingen kansen geeft en serieus neemt. Hij geloofde dat goed onderwijs niet alleen kennis overdraagt, maar kinderen ook helpt oefenen met samenleven: verschillen niet vermijden, maar leren begrijpen. Dat gedachtegoed sluit direct aan bij wat Stichting WIMW met uitwisselingen wil losmaken bij kinderen, scholen en hun omgeving.

De Wouter van der Schaaf Prijs 

Na Wouters plotselinge overlijden in 2022, tijdens een fietsvakantie, wilden we zijn inzet zichtbaar blijven verbinden aan ons werk. Daarom hebben we de Wouter van der Schaaf Prijs voor kansengelijkheid in het onderwijs ingesteld: een erkenning voor iemand of een initiatief dat in de geest van Wouter laat zien wat werkt voor gelijke kansen.

In 2025 is de prijs voor het eerst uitgereikt. Laurence van der Velde, docent maatschappijleer aan het Lely Lyceum, werd gekozen omdat hij leerlingen laat ervaren dat hun stem telt en omdat hij de verbinding legt tussen wat er in de klas gebeurt en wat er buiten de school nodig is.

We willen Wouters naam en gedachtegoed levend houden. Op welke manier we dat in de komende jaren precies vormgeven, laten we aansluiten bij wat het meest betekenisvol is — en bij wat haalbaar is binnen de draagkracht van onze stichting. De kern blijft hetzelfde: zichtbaar maken wat werkt voor kansengelijkheid.

“Winnaar 2025: Laurence van der Velde”.

Wil je bijdragen of meedenken? 

Vind je het belangrijk dat kansengelijkheid in het onderwijs concreet wordt gemaakt — niet alleen in beleid, maar in de praktijk? Neem contact met ons op. We horen graag van scholen, partners, gemeenten en fondsen die dit werk mogelijk willen maken.